Wiadomości z Wodzisławia Śląskiego

Czym jest umowa pożyczki?

  • Dodano: 2020-12-16 10:00, aktualizacja: 2020-12-17 09:30

Umowa pożyczki należy do kategorii nazwanych umów prawa cywilnego – oznacza to, że dokładną jej regulację możemy odnaleźć w konkretnych przepisach Kodeksu cywilnego. Ustawodawca wyraźnie zdefiniował pożyczkę, określił prawa i obowiązki stron tej umowy oraz możliwość wcześniejszego rozwiązania takiego zobowiązania. Przed zaciągnięciem jakiejkolwiek pożyczki warto więc sprawdzić jak wygląda jej regulacja prawna.

Definicja pożyczki

Szybka pożyczka online tak jak każda pożyczka jest formą czasowego przekazania określonej rzeczy (w tym także środków finansowych) innej osobie. Nie następuje tutaj przejście prawa własności, lecz okresowe przekazanie go pożyczkobiorcy wraz z obowiązkiem zwrotu w oznaczonym terminie.

Zgodnie z treścią art. 720 KC, przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Umowa pożyczki, której wartość przekracza tysiąc złotych, wymaga zachowania formy dokumentowej.

Umowa pożyczki ma charakter konsensualny, co oznacza, że do jej zawarcia dochodzi przez samo porozumienie stron, tj. zgodne złożenie przez strony oświadczeń woli. Kwestia przeniesienia własności przedmiotu umowy stanowi natomiast element wykonania zawartej już umowy.

Przedmiotem pożyczki mogą być nie tylko pieniądze rozumiane jako gotówka (znaki pieniężne), ale i pieniądz bezgotówkowy. W tym ostatnim przypadku wydanie pożyczki następuje poprzez przelew bankowy i dochodzi do niej z chwilą uznania rachunku bankowego biorącego pożyczkę.

Do elementów przedmiotowo istotnych umowy pożyczki, które muszą zostać objęte zgodną wolą stron, aby doszło do zawarcia umowy, jest ustalenie "określonej ilości pieniędzy", które dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego.

Strony umowy pożyczki

Pożyczka ma zawsze dwie strony zobowiązania – pożyczkodawcę oraz pożyczkobiorcę. Ten pierwszy zobowiązuje się do przeniesienia własności pieniędzy lub rzeczy oznaczonych co do gatunku, zaś drugi do zwrotu tego co otrzymał w oznaczonym czasie.

Co ciekawe, nie jest sprzeczne z istotą umowy pożyczki przekazanie pożyczkobiorcy sumy pieniężnej w czasie poprzedzającym sporządzenie umowy na piśmie, jeżeli następnie dochodzi do zawarcia umowy potwierdzającej konkretne zadłużenie będące rezultatem uzgodnienia jego rozmiaru, a cel i zamiar stron został określony w sposób możliwy do odczytania przy uwzględnieniu kryteriów wskazanych w art. 65 KC. Samo wydanie przedmiotu pożyczki, jeżeli umowa nic innego nie stanowi, może nastąpić w dowolny sposób, z tym, że pożyczkobiorca powinien uzyskać możność swobodnego dysponowania przedmiotem pożyczki.

Pamiętajmy, że pożyczka nie jest świadczeniem okresowym, gdyż ze swej natury stanowi świadczenie jednorazowe jedynie podzielone na mniejsze kwoty spłacane co miesiąc i składające się na jedną większą całość.

W odróżnieniu od świadczeń okresowych, z których każde jest samodzielne, świadczenia ratalne nie mają charakteru samoistnego, są zawsze ułamkiem istniejącej początkowo kwoty rozłożonej na części. Przez samo więc rozłożenie spłaty na raty, świadczenie takie nie staje się świadczeniem okresowym. Tym niemniej jego rozłożenie na raty ma ten skutek, że wierzyciel może domagać się zapłaty poszczególnych rat z chwilą nadejścia, czy po nadejściu terminu ich płatności.

Odstąpienie od umowy pożyczki

Ustawodawca przewidział możliwość wcześniejszego rozwiązania umowy pożyczki, niż okres na który została ona pierwotnie zawarta – prawo to przysługuje jednak tylko pożyczkodawcy. Zgodnie z treścią art. 721 KC, dający pożyczkę może odstąpić od umowy i odmówić wydania przedmiotu pożyczki, jeżeli zwrot pożyczki jest wątpliwy z powodu złego stanu majątkowego drugiej strony. Uprawnienie to nie przysługuje dającemu pożyczkę, jeżeli w chwili zawarcia umowy o złym stanie majątkowym drugiej strony wiedział lub z łatwością mógł się dowiedzieć.

Jak zauważył Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 20 marca 2014 r. (sygn. akt I ACa 1197/13), zgodnie z art. 721 KC "zły stan majątkowy" i "wątpliwość zwrotu pożyczki" uprawnia jedynie dającego pożyczkę do odstąpienia od umowy i odmowy wydania przedmiotu pożyczki, ale tylko wówczas, gdy o takim stanie nie wiedział.

Intencją ustawodawcy była ochrona interesów pożyczkodawcy, w sytuacji trudności w należytym zbadaniu stanu majątkowego pożyczkobiorcy. W wypadku, gdy pożyczkodawca stan taki zna i decyduje się na zawarcie umowy oznacza to jedynie istnienie po jego stronie zwiększonego ryzyka w odzyskaniu należności, ale nie może stanowić dla dłużnika podstawy do zwolnienia z obowiązku zwrotu pożyczki.

Dodaj komentarz

Wyrażam zgodę na publikację postu w formie komentarza zgodnie z obowiązującym Regulaminem.

powiadamiaj o odpowiedziach na komentarz.

dodaj mój adres do newslettera.

Więcej informacji na temat przysługujących Państwu praw zawarliśmy w Polityce Prywatności.